Η εξέλιξη του έμβιου κόσμου: χορδωτά Παλαιοντολογία σπονδυλωτών - Κωστόπουλος, Δημήτριος; Κουφός, Γεώργιος; Κούλη, Κατερίνα (Αθήνα : Σύνδεσμος Ελληνικών Ακαδημαϊκών Βιβλιοθηκών, 2015)
Το βιβλίο πραγματεύεται αντικείμενα Παλαιοντολογίας και ιδιαίτερα Παλαιοντολογίας Σπονδυλωτών, της Εξέλιξης της Ζωής σε σχέση με τις γεωτεκτονικές, κλιματικές και περιβαλλοντικές αλλαγές στον πλανήτη, Ιστορικής Γεωλογίας, Βιοστρωματογραφίας / Βιοχρονολογίας, Παλαιοοικολογίας, Φυλλογένεσης των μεγάλων ομάδων Χορδωτών, Παλαιοανθρωπολογίας, Γεω-Βιο-ποικιλότητας και Γεωλογικής Κληρονομιάς. Απευθύνεται πρωτίστως σε προπτυχιακούς και μεταπτυχιακούς φοιτητές που διδάσκονται θέματα Παλαιοντολογίας, Ιστορικής Γεωλογίας και Εξέλιξης με σκοπό την εξοικείωσή τους με αυτά τα επιστημονικά αντικείμενα και τους βασικούς τους επιστημονικούς προβληματισμούς. Επιπλέον το βιβλίο απευθύνεται και σε ένα ευρύτερο μη-εξειδικευμένο κοινό που ενδιαφέρεται για την Ιστορία της Ζωής, και τις σχέσεις Γεωλογίας-Βιολογίας και επιθυμεί να εμβαθύνει σε θέματα Ιστορικής Γεωλογίας αλλά και να γνωρίσει τον απολιθωματικό πλούτο της Ελλάδας.Το βιβλίο αναφέρεται - στην ιστορία, αρχές και μεθόδους της Παλαιοντολογίας,- στα συστήματα ταξινόμησης των έμβιων όντων, - στη συν-δημιουργία της Γής και της Ζωής,- στην εξέλιξη των βασικών ομάδων σπονδυλωτών οργανισμών (ιχθύες, αμφίβια, ερπετά, πτηνά, θηλαστικά) σε σχέση με το εκάστοτε γεωπεριβάλλον- στην εξέλιξη του ανθρώπου- στο αρχείο απολιθωμένων Σπονδυλωτών της Ελλάδας σε σχέση με την γεωτεκτονική εξέλιξη του ευρύτερου χώρου- στους τρόπους φύλαξης και ανάδειξης της Γεωλογικής Κληρονομιάς
Κεφάλαιο 1: Απολίθωμα & Απολίθωση / Ιστορία της Παλαιοντολογίας, Ταφονομία, Παλαιοντολογική Ανασκαφή και Έρευνα, Ποιότητα Αρχείου ΑπολιθωμάτωνΚεφάλαιο 2: Απολίθωμα & Εξέλιξη / Εξέλιξη, Βασικές Αρχές και Σύγχρονη Σύνθεση, η Έννοια του Είδους, Μακροεξέλιξη, Μαζικές Εξαφανίσεις Κεφάλαιο 3: Η Ταξινόμηση των Όντων - Η Λινναία Ταξινόμηση, Εξελικτική- Φαινετική - Φυλογενετική Συστηματική, Κλαδιστική και ΑπολιθώματαΚεφάλαιο 4: Η Ανάδυση των Χορδωτών / Η Μεγάλη Έκρηξη και η Έννοια του (Γεωλογικού) Χρόνου, το Προκάμβριο και η Εμφάνιση της Ζωής, οι πρώτοι Ευκαρυώτες και η άνοδος και η πτώση των Πανίδων της Εντιακάρα, η Έκρηξη του Καμβρίου και τα Πρώτα XορδωτάΚεφάλαιο 5: Οι Κυρίαρχοι των Υδάτων / Ο Παλαιοζωικός Αιώνας, Άγναθοι Ιχθύες, Πλακόδερμοι, Χονδριχθύες, Ακανθώδη, Οστεϊχθύες/ Ευτελειόστομοι,– τα Πρώτα Τετράποδα, Βατραχόμορφα και ΑμφίβιαΚεφάλαιο 6: Ο Αιώνας των Ερπετών / Η επανάσταση του αμνιωτικού αβγού και η Καταγωγή των Αμνιωτών, η Διαφοροποίηση των Αμνιωτών και η Μαζική Εξαφάνιση του Περμίου, ο Μεσοζωικός αιώνας και τα Διάψιδα ερπετάΚεφάλαιο 7: Απογείωση / Φτερά, Πτέρωμα, οι Τροοδοντίδες και οι Φυλογενετικές Σχέσεις των Πτηνών, Αρχαιοπτέρυγα η λιθογραφική, Θεωρίες Πτήσης, τα Πτηνά, η Μαζική Εξαφάνιση του Κρητιδικού,Κεφάλαιο 8: Γαλουχώντας Θηλαστικά / Συνάψιδα Ερπετά –Κυνοδόντια- Θηλαστικά, Ευθήρια και πρώιμα Πλακουντοφόρα, τα θηλαστικά του Παλαιοκαίνου, Κεφάλαιο 9: Ο Αιώνας των Θηλαστικών / Ο Καινοζωικός Αιώνας, Βασική Φυλογένεση Σύγχρονων Πλακουντοφόρων ΘηλαστικώνΚεφάλαιο 10: Ιδού ο Άνθρωπος - Προέλευση, Βασικές Ομάδες και Κύρια Φυλογένεση των Πρωτευόντων, μη Ανθρωπόμορφοι Πίθηκοι, Ανθρωπόμορφοι, τα Μειοκαινικά Ανθρωποειδή, Αυστραλοπίθηκοι και ΑνθρωποςΚεφάλαιο 11: το Ελληνικό Αρχείο Απολιθωμάτων Σπονδυλωτών / Παλαιογεωγραφική Εξέλιξη της Μεσογείου, το Ελληνικό Αρχείο των Ιχθύων, Αμφιβίων, Ερπετών και Πτηνών και Θηλαστικών, Βιοχρονολόγηση και Βιοζώνες Θηλαστικών, Συμβάντα Διασποράς Θηλαστικών, προσδιορισμός Χερσαίων Περιβαλλόντων με βάση τα Θηλαστικά.
Keywords: Evolution (Biology); Ελληνικό αρχείο απολιθωμάτων; Γεω-Βιοποικιλότητα; Χορδωτά; Παλαιοοικολογία; Εξέλιξη; Παλαιοανθρωπολογία; Παλαιοντολογία σπονδυλωτών; Επιστήμες της γης; Επιστήμες της ζωής -- Λειτουργική και οργανισμική βιολογία -- Ζωολογία/Βιολογία των ζώων; Επιστήμες της ζωής; Επιστήμες της γης -- Παλαιοντολογία